Sorry, this entry is only available in Tiếng Việt. For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.

Chắp và lẹo mắt là hai tình trạng viêm nhiễm bờ mi rất khó phân biệt do có vẻ ngoài tương đồng. Việc nhầm lẫn giữa hai bệnh này không chỉ khiến bạn trị mãi không khỏi mà còn dễ để lại sẹo xấu trên mi mắt. 

Vậy chắp và lẹo khác nhau như thế nào, có tự điều trị được không? Bài viết này từ Bệnh viện Mắt Quốc tế DND Bắc Giang sẽ giúp bạn phân biệt triệu chứng hai bệnh lý này và hướng dẫn cách chăm sóc mắt chuẩn y khoa.

Bệnh lẹo và chắp mắt là gì? 

Lẹo mắt là gì?

Lẹo mắt thực chất là một ổ mụn mủ hoặc áp xe cấp tính mọc cục bộ trên mí mắt do nhiễm tụ cầu khuẩn. Đa số người bệnh thường bị lẹo ngoài mi mắt – hệ quả từ việc bít tắc, nhiễm trùng nang lông mi và các tuyến bã nhờn lân cận (tuyến Zeis, Moll).

Trường hợp lẹo trong mi mắt, tuy hiếm gặp hơn nhưng lại nguy hiểm vì nhiễm trùng sưng sâu trong tuyến Meibomius. Vì vậy, khi nhận thấy mắt sưng lan rộng, bạn cần đi khám ngay vì lẹo mi mắt có thể biến chứng gây viêm mô tế bào nhãn cầu. 

Các loại lẹo mắt:

– Lẹo trong: Lẹo nằm ở mặt trong mi mắt, thường thấy đầu mủ khi lật mi.

– Lẹo ngoài: Là nốt sưng đỏ và đau nhức ở rìa mi, kích thước nhỏ bằng hạt đậu.

– Đa lẹo: Xuất hiện đồng thời nhiều mụn lẹo trên một hoặc cả hai mắt.

Chắp mắt là gì?

Bệnh chắp mắt xảy ra khi các tuyến tiết chất nhờn ở mi mắt bị tắc nghẽn, làm chất bã ứ đọng lại và tạo thành một cục mụn tròn sưng đỏ. Khác với lẹo thường mọc ngay sát rìa lông mi, chắp lại nằm sâu ở bên trong và quay vào mặt trong của mi mắt. 

Khối chắp có khả năng hình thành ở cả mí mắt trên lẫn mí mắt dưới, nhưng tình trạng chắp mắt ở mí trên thường có tỷ lệ gặp phải cao hơn.

Các triệu chứng điển hình của chắp mắt:

– Sưng đỏ: Khi khởi phát mắt bị sưng, đỏ và có cảm giác đau cộm, khó chịu ở vùng kết mạc mi.

– Hình thành khối u: Sau vài ngày, vết sưng giảm dần, để lại một khối tròn cứng trên mi mắt.

– Không gây đau đớn: Khối u này không gây đau, phát triển to dần thành nốt đỏ trên mi hoặc nốt xám ẩn dưới kết mạc.

Những ai có nguy cơ cao bị chắp và lẹo mắt tấn công?

Bệnh chắp và lẹo mắt có thể xảy ra ở bất kỳ ai.Tuy nhiên, tỉ lệ mắc bệnh sẽ tăng cao nếu bạn rơi vào các trường hợp dưới đây:

– Da và mắt nhạy cảm: Những người đang chung sống với bệnh viêm bờ mi kéo dài, viêm da tiết bã hoặc hội chứng mụn trứng cá đỏ có nguy cơ mắc chắp và lẹo mắt.

– Sức đề kháng kém:ở những người có bệnh nền, đặc biệt là đái tháo đường, khiến cơ thể khó chống chọi lại vi khuẩn tụ cầu ở mắt.

– Có tiền sử mắc bệnh: Người từng bị lên chắp hoặc lẹo, các tuyến dầu ở bờ mi rất dễ bị tắc nghẽn trở lại nếu không có biện pháp bảo vệ phù hợp.

– Vệ sinh mắt không kỹ: Thói quen trang điểm vùng mắt, tẩy trang không kỹ hoặc liên tục đưa tay bẩn lên dụi mắt cũng là nghiêm nhân mắt bị viêm nhiễm dễ hình thành bệnh.

Bệnh chắp và lẹo có lây không?

Nhiều người thắc mắc bệnh chắp và lẹo mắt có lây không? Câu trả lời từ các bác sĩ Bệnh viện Mắt Quốc tế DND Bắc Giang là CÓ. Vi khuẩn gây chắp và lẹo mắt hoàn toàn có thể lây từ người này sang người khác thông qua việc dùng chung đồ dùng cá nhân.

Nhằm ngăn ngừa lây nhiễm và giúp người bệnh nhanh khỏi, các bác sĩ khuyến cáo cần lưu ý những điều sau:

– Vệ sinh tay sạch sẽ: Luôn rửa tay sạch sẽ bằng xà phòng trước khi chạm vào vùng mắt để nhỏ hoặc tra thuốc.

– Ngưng làm đẹp trong thời gian điều trị: Tuyệt đối không trang điểm vùng mắt và ngừng sử dụng kính áp tròng trong suốt thời gian bị bệnh.

– Sử dụng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ: Không tự ý dùng lại thuốc cũ, thuốc đã mở nắp quá lâu hoặc chưa có chỉ định từ bác sĩ.

– Không tự ý can thiệp: Người bệnh không được nặn mủ, lể, chích hoặc tự mua thuốc kháng sinh nhỏ mắt khi chưa được hướng dẫn chuyên môn.

– Thăm khám: Nếu tình trạng chắp và lẹo tái phát nhiều lần, người bệnh cần đến bệnh viện chuyên khoa mắt để thăm khám. 

Các phương án điều trị chắp và lẹo mắt an toàn, dứt điểm

Tùy thuộc vào tình trạng của người bệnh, các bác sĩ tại Bệnh viện Mắt Quốc tế DND Bắc Giang sẽ áp dụng các giải pháp điều trị từ nội khoa ( như dùng thuốc, chăm sóc tại nhà) đến ngoại khoa (tiểu phẫu). Cụ thể như sau:

Chăm sóc tại nhà

Đối với các nốt chắp và lẹo mới mọc, chườm ấm là cách đơn giản nhất giúp điều trị hiệu quả mà không cần can thiệp sâu. Người bệnh dùng một chiếc khăn gạc sạch nhúng vào nước nóng vừa phải (tránh gây bỏng da mi). Đắp trực tiếp lên vùng mắt bị tổn thương từ 10 – 15 phút. Mỗi ngày thực hiện đều đặn từ 3- 5 lần cho đến khi cục chắp lẹo tiêu hẳn.

Sử dụng thuốc 

Nếu việc chườm ấm sau vài ngày không thấy đỡ, hoặc có dấu hiệu nghiêm trọng hơn, bác sĩ sẽ chỉ định dùng thuốc. Thuốc có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn tại chỗ, khoanh vùng ổ viêm và ngăn ngừa nhiễm trùng lan rộng sang các nang lông mi lân cận.

Tiêm thuốc kháng viêm Corticosteroid tại chỗ

Phương pháp tiêm thuốc kháng viêm thường được áp dụng cho những khối chắp đã chuyển sang giai đoạn mãn tính, không còn đau nhức nhưng kích thước lớn và dai dẳng không chịu tiêu.

Phẫu thuật

Phẫu thuật là được coi giải pháp triệt để cuối cùng khi các phương pháp trên không hiệu quả. Phương pháp này cũng được áp dụng nếu khối chắp lẹo quá to gây sụp mi, đè ép lên nhãn cầu làm mờ mắt, cản trở tầm nhìn của bệnh nhân.

Cách phòng ngừa chắp và lẹo mắt hiệu quả

– Không dụi mắt: Dụi tay vào mắt sẽ làm tăng nguy cơ nhiễm trùng và khiến tình trạng kích ứng nặng hơn.

– Đeo kính bảo vệ mắt: Khi ra đường, vệ sinh nhà cửa để tránh khói bụi và hóa chất, bạn nên đeo kính bảo vệ.

– Hạn chế môi trường ô nhiễm: Tránh tiếp xúc với những khu vực có không khí ô nhiễm nặng hoặc nhiều bụi bẩn để tránh vi khuẩn xâm nhập vào mắt.

– Vệ sinh mắt sạch sẽ: Sau khi trang điểm, bạn nên làm sạch vùng mắt bằng các sản phẩm tẩy trang dịu nhẹ.

– Không dùng chung đồ cá nhân: Vệ sinh kỹ khăn mặt, cọ trang điểm và tuyệt đối không dùng chung các vật dụng này với người khác.

– Vệ sinh tay cho trẻ nhỏ: Tập cho trẻ thói quen rửa tay bằng xà phòng thường xuyên và nhắc nhở trẻ không nên dụi mắt.

– Sử dụng nước muối sinh lý: Nhỏ nước muối sinh lý để làm sạch dịu nhẹ khi mắt có dấu hiệu ngứa hoặc cộm.

– Đi khám bác sĩ: Khi mắt có những dấu hiệu viêm nhiễm cần đến khám ngay tại các cơ sở y tế để các bác sĩ đánh giá nguyên nhân và biện pháp điều trị. 

Tóm lại, chắp và lẹo mắt là hai bệnh lý bờ mi có hình thái tổn thương rất dễ nhầm lẫn, nhưng thực chất lại là hai tình trạng hoàn toàn khác nhau. Việc chủ động thăm khám định kỳ và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường là chìa khóa vàng để bảo vệ thị lực toàn diện. 

Nếu nhận thấy mắt có triệu chứng đỏ, sưng cộm, bạn hãy liên hệ ngay với các bác sĩ chuyên khoa bằng cách đặt lịch khám tại Bệnh viện Mắt Quốc tế DND Bắc Giang.

_________
BỆNH VIỆN MẮT QUỐC TẾ DND – BẮC GIANG International Eye Hospital
🏥 Địa chỉ: Lô YT, Khu dân cư phía Nam - P. Bắc Giang - Tỉnh Bắc Ninh.
☎️ Điện thoại: 02046 25 26 27
🌐 https://bacgiang.matquocte.vn
🏨 CS1: 128 Bùi Thị Xuân – Hai Bà Trưng – Hà Nội.
📬 CS2: Lô YT, Khu dân cư phía Nam - P. Bắc Giang - Tỉnh Bắc Ninh.
📬 CS3: Số 250 Trường Chinh - P. Lê Thanh Nghị - TP. Hải Phòng.
📬 CS4: 147 - 147B - 147Bis Trương Định - P. Nhiêu Lộc - TP. Hồ Chí Minh.