Thoái hóa điểm vàng: Nguyên nhân và cách điều trị

Thoái hóa điểm vàng là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây mất thị lực vĩnh viễn ở người cao tuổi. Hãy cùng Bệnh viện Mắt Quốc tế DND Bắc Giang đi sâu vào tìm hiểu nguyên nhân, triệu chứng và phương pháp điều trị bệnh lý này ở bài viết dưới đây!

Khái niệm thoái hóa điểm vàng

Thoái hóa điểm vàng hay còn gọi là thoái hóa hoàng điểm. Bệnh là tình trạng tổn thương các tế bào ở trung tâm võng mạc. Khi điểm vàng bị thoái hóa, người bệnh sẽ thấy hình ảnh ở trung tâm bị mờ nhòe, méo mó hoặc có điểm đen.

Dù người bệnh không bị mù hoàn toàn vẫn có thể nhìn được bao quát, nhưng việc vùng nhìn trung tâm bị hỏng. Điều này khiến mọi sinh hoạt hằng ngày của người bệnh trở nên vô cùng bất tiện, gây ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.

Minh hoạ mắt bình thường và mắt bị thoái hóa điểm vàng.

Các dạng thoái hóa điểm vàng thường gặp

Bệnh thoái hóa điểm vàng được chia thành 2 loại với đặc điểm và mức độ nguy hiểm khác nhau:

Thoái hóa điểm vàng thể khô 

Thoái hóa điểm vàng thể khô chiếm tỷ lệ 80-90% bệnh. Bệnh xảy ra khi các tế bào võng mạc dần suy yếu và hình thành các nốt lắng đọng (drusen) dưới hoàng điểm. Bệnh tiến triển rất chậm, âm thầm khiến thị lực mờ dần. Tuy nhiên, nếu không được kiểm soát, thoái hóa điểm vàng thể khô có thể chuyển sang thể ướt.

Thoái hóa điểm vàng thể ướt 

Dạng bệnh này chiếm tỷ lệ 10-15% bệnh. Tuy  bệnh ít gặp hơn nhưng cực kỳ nguy hiểm do các mạch máu bất thường phát triển và rò rỉ máu, dịch vào võng mạc. Bệnh ở thể này khiến thị lực suy giảm đột ngột, gây biến dạng hình ảnh (nhìn đường thẳng thành sóng) và có nguy cơ mất thị lực vĩnh viễn rất nhanh.

Dấu hiệu nhận biết bệnh thoái hóa điểm vàng

Thoái hóa điểm vàng thường tiến triển âm thầm, khiến nhiều người nhầm lẫn là lão thị thông thường. Nếu bạn gặp các dấu hiệu dưới đây hãy đến các cơ sở nhãn khoa uy tín để thăm khám ngay:

– Mắt mờ: Đây là dấu hiệu thường gặp nhất. Mắt mờ gây khó khăn cho người bệnh trong sinh hoạt.

– Hình ảnh bị biến dạng, méo mó: Nhưng đường thẳng qua mắt nhìn của người bệnh sẽ  dưới dạng quanh co, uốn lượn.

– Có đốm đen: Tại trung tâm tầm nhìn sẽ xuất hiện một đốm đen hoặc mảng xám mờ. Điểm mù này sẽ tiến triển rộng ra và đậm dần, che lấp các chi tiết quan trọng trong vùng nhìn.

– Khó phân biệt màu sắc: Khả năng nhận biết màu sắc của mắt suy giảm. 

Bệnh thoái hóa điểm vàng gây suy giảm thị lực.

Nguyên nhân gây thoái hóa điểm vàng

Mặc dù nguyên nhân chính gây thoái hóa điểm vàng xác vẫn đang được nghiên cứu, nhưng các chuyên gia chỉ ra những yếu tố khiến đôi mắt tác động như:

– Độ tuổi: Những người trên 60 tuổi có nguy cơ mắc thoái hóa điểm vàng cao nhất do quá trình lão hóa tự nhiên.

– Di truyền: Nếu bố mẹ, anh chị từng bị bệnh, bạn sẽ có nguy cơ mắc phải cao hơn người bình thường.

– Giới tính: Phụ nữ thường có tỷ lệ mắc bệnh cao hơn nam giới.

– Thể trạng: Béo phì, cao huyết áp làm thúc đẩy quá trình thoái hóa điểm vàng.

– Lối sống: Hút thuốc lá, thường xuyên để mắt tiếp xúc trực tiếp với tia UV (ánh nắng mặt trời) là những tác nhân đẩy nhanh quá trình hỏng điểm vàng.

Cách chẩn đoán bệnh thoái hóa điểm vàng

Các tổn thương võng mạc thường xuất hiện sớm hơn khi xuất hiện các triệu chứng bên ngoài. Để chẩn đoán chính xác thể bệnh (khô hay ướt), bác sĩ nhãn khoa sẽ chỉ định các phương pháp sau:

– Chụp đáy mắt: Việc này giúp các bác sĩ quan sát trực tiếp các nốt lắng đọng và tổn thương sắc tố.

– Chụp cắt lớp quang học (OCT): Cung cấp hình ảnh 3D chi tiết để phát hiện dịch tụ hoặc phù nề, giúp đánh giá mức độ bệnh.

– Chụp mạch huỳnh quang: Giúp xác định vị trí các mạch máu bất thường bị rò rỉ máu hoặc dịch dưới võng mạc.

Việc phối hợp các kỹ thuật hiện đại này giúp phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm, từ đó có phương án ngăn chặn mất thị lực kịp thời.

Các phương pháp điều trị thoái hóa điểm vàng hiện nay

Y học ngày nay vẫn chưa có phương pháp điều trị khỏi hoàn toàn bệnh thoái hóa điểm vàng. Những phương pháp dưới đây giúp ngăn chặn tổn thương do bệnh và bảo tồn thị lực còn lại cho bệnh nhân.

Kiểm soát thoái hóa điểm vàng thể khô

Hiện bệnh ở thể này chưa có thuốc đặc trị, các bác sĩ thường tập trung vào việc làm chậm tiến triển bệnh thông qua dinh dưỡng:

– Xây dựng chế độ ăn: Người bệnh nên tăng cường thực phẩm giàu Omega-3 và Lutein để nuôi dưỡng các tế bào võng mạc còn lại.

– Bổ sung thuốc bổ: Bệnh nhân sử dụng các loại thuốc bổ chứa Vitamin A, C, E, B2 và Kẽm.

Các giải pháp cho thoái hóa điểm vàng thể ướt

Người bệnh ở thể này cần can thiệp y tế kịp thời để tránh mất thị lực vĩnh viễn. Dưới đây là các giải pháp cho thoái hóa điểm vàng thể ướt:

– Tiêm thuốc nội nhãn: Đây là phương pháp được sử dụng nhiều nhất hiện nay. Các hoạt chất như Avastin, Lucentis,… được tiêm trực tiếp vào dịch kính để kìm hãm protein tăng trưởng mạch máu bất thường, từ đó giảm rò rỉ dịch và máu trong võng mạc.

– Liệu pháp Laser quang đông: Bác sĩ nhãn khoa sẽ sử dụng tia laser năng lượng cao để “hàn” và phá hủy các mạch máu đang bị rò rỉ, giúp ngăn chặn sự hình thành sẹo dưới hoàng điểm.

– Quang động trị liệu (PDT): Đây là sự kết hợp giữa thuốc nhạy sáng và laser cường độ thấp. Thuốc sẽ được kích hoạt tại đúng vị trí mạch máu bệnh lý để tiêu hủy chúng mà không gây ảnh hưởng đến các tế bào võng mạc khỏe mạnh.

Hiện chưa có phương pháp điều trị dứt điểm bệnh thoái hóa điểm vàng.

Bí quyết phòng ngừa thoái hóa điểm vàng hiệu quả

Thiết lập lối sống lành mạnh

– Không hút thuốc lá: Việc ngừng hút thuốc chính là phương pháp hiệu quả để hạn chế tốc độ lão hóa của hoàng điểm.

– Bảo vệ mắt khỏi ánh sáng có hại: Luôn đeo kính râm có khả năng chống tia UV khi ra ngoài trời. Đồng thời, nên áp dụng quy tắc 20-20-20 để giảm áp lực cho mắt khi sử dụng các thiết bị điện tử chứa ánh sáng xanh.

– Kiểm soát bệnh lý nền: Duy trì huyết áp và mức cholesterol ở chỉ số tốt để đảm bảo lưu thông máu nuôi dưỡng tế bào mắt.

Chế dộ dinh dưỡng

– Bổ sung thực phẩm giàu chất chống oxy hóa như rau xanh và các loại quả mọng. 

– Bổ sung Omega-3 từ các loại cá béo như cá hồi, cá ngừ…

Khám mắt định kỳ

Người cao tuổi hoặc người có tiền sử gia đình mắc bệnh nên đi khám mắt định kỳ. Việc thăm khám giúp sẽ giúp các bác sĩ phát hiện các tổn thương siêu vi ngay từ giai đoạn “tiền triệu chứng”, từ đó giúp người bệnh bảo tồn thị lực tối ưu nhất.

Tóm lại, thoái hóa điểm vàng hiện nay đã có thể kiểm soát hiệu quả nhờ các phác đồ điều trị tiên tiến, giúp bảo vệ tầm nhìn còn lại. Tại Bệnh viện Mắt Quốc tế DND Bắc Giang, chúng tôi chú trọng vào việc cá nhân hóa lộ trình chăm sóc: từ tầm soát định kỳ đến tư vấn chế độ dinh dưỡng, lối sống khoa học cho người bệnh.

Nếu nhận thấy các dấu hiệu bất thường như hình ảnh bị biến dạng, mờ nhòe vùng trung tâm, bạn hãy đến ngay DND Bắc Giang để được các bác nhãn khoa hàng đầu tư vấn giải pháp kịp thời.

_________
BỆNH VIỆN MẮT QUỐC TẾ DND – BẮC GIANG International Eye Hospital
🏥 Địa chỉ: Lô YT, Khu dân cư phía Nam - P. Bắc Giang - Tỉnh Bắc Ninh.
☎️ Điện thoại: 02046 25 26 27
🌐 https://bacgiang.matquocte.vn
🏨 CS1: 128 Bùi Thị Xuân – Hai Bà Trưng – Hà Nội.
📬 CS2: Lô YT, Khu dân cư phía Nam - P. Bắc Giang - Tỉnh Bắc Ninh.
📬 CS3: Số 250 Trường Chinh - P. Lê Thanh Nghị - TP. Hải Phòng.
📬 CS4: 147 - 147B - 147Bis Trương Định - P. Nhiêu Lộc - TP. Hồ Chí Minh.